Tóm tắt
Mục tiêu: Mô tả thực trạng kiến thức, thực hành tự khám vú và xác định các yếu tố liên quan của phụ nữ đến khám tại Bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng năm 2025.
Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 350 phụ nữ từ 18 tuổi trở lên đến khám tại bệnh viện Phụ sản - Nhi Đà Nẵng.
Kết quả: 62,3% phụ nữ có kiến thức đạt; 67,7% phụ nữ biết rằng tự khám vú hàng tháng giúp phát hiện ung thư vú sớm; 43,4% cho biết cần khám vú 1 tháng 1 lần; 46% biết cần khám vú sau sạch kinh. 37,4% có thực hành đạt, một trong những bước thực hành quan trọng nhưng tỷ lệ đạt rất thấp là kiểm tra u hạch ở vùng nách 11,4%. Kiến thức càng cao thì thực hành càng tốt (p < 0,001). Phân tích đa biến cho thấy các yếu tố liên quan đến kiến thức: tuổi (30 - 39 tuổi, 40 - 49 tuổi), trình độ học vấn (trung cấp chuyên nghiệp, cao đẳng, đại học, sau đại học), nghề nghiệp (công nhân, sinh viên, trí thức, văn phòng, giáo viên), phụ nữ có 1 con; Các yếu tố liên quan đến thực hành: tuổi (30 - 39 tuổi, 40 - 49 tuổi), trình độ học vấn (trung cấp chuyên nghiệp, cao đẳng, đại học, sau đại học) và nghề nghiệp (sinh viên, trí thức, văn phòng, giáo viên).
Kết luận: Phụ nữ tham gia nghiên cứu đạt kiến thức ở mức trung bình và thực hành còn hạn chế. Một số yếu tố liên quan được khẳng định, các yếu tố này cần đánh giá thêm và can thiệp để nâng cao kiến thức và thực hành cho người phụ nữ.
Từ khóa
Tài liệu tham khảo
2. Azage M., Abeje G., & Mekonnen Al. Assessment of Factors Associated with Breast Self-Examination among Health Extension Workers in West Gojjam Zone, Northwest Ethiopia. International Journal of Breast Cancer. 2013;6(2):123- 156.
3. Nguyễn Đức Vy và các cộng sự. Bài giảng sản phụ khoa. Nhà xuất bản Y học, Bộ môn Sản phụ khoa - Trường Đại học Y Hà Nội; 2019: 300-310.
4. Akhtari-Zavare M., Juni MH., Said SM., et al. Beliefs and behavior of Malaysia undergraduate female students in a public university toward breast self-examination practice. Asian Pac J Cancer Prev. 2013;14(1):57-17.
5. Kumarasamy H., Veerakumar AM., Subhathra S., et al. Determinants of Awareness and Practice of Breast Self Examination Among Rural Women in Trichy. Tamil Nadu Journal of Midlife Health. 2017;8(2):84-88.
6. Lưu Thị Thủy. Nghiên cứu kiến thức, thái độ và thực hành chăm sóc phòng ngừa ung thư vú ở phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ từ 15 đến 49 tuổi, quận Thanh Khê - thành phố Đà Nẵng. Tạp chí Y học thực hành. 2013;(862-863):282-288.
7. Nguyễn Thị Diễm Hương, Vũ Thị Ngân. Thực trạng về tự khám vú của phụ nữ xã Tiên Phương năm 2020. Tạp chí Nghiên cứu y học. 2021;144(8):229-235.
8. Phạm Thúy Quỳnh. Đánh giá kiến thức, thực hành và tìm hiểu một số yếu tố liên quan đến tự khám vú của phụ nữ phường Thượng Cát, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội. Tạp chí Khoa học Điều dưỡng. 2020;3(2):14-22.
9. Đỗ Quang Tuyển, Trần Thị Thanh Hương, Trương Việt Dũng. Một số yếu tố liên quan tới kiến thức, thực hành tự khám vú của phụ nữ một số doanh nghiệp tại Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh. Tạp chí Y học Việt Nam. 2018;471(số chuyên đề ung thư năm 2018):313-323.
10. Mikiyas Amare Getu, Mesfin Wudu Kassaw, Kenean Getaneh Tlaye, Awet Fitiwi Gebrekiristos. Assessment of breast self-examination practice and its associated factors among female undergraduate students in Addis Ababa University, Addis Ababa, Ethiopia, 2016. Breast Cancer: Targets and Therapy. 2019;11:21-28.
11. Abolfotouh, M. A., BaniMustafa, A. A., Mahfouz, A. A., et al. Using the health belief model to predict breast self examination among Saudi women. BMC Public Health. 2015;15(1). Doi:3.1186/s12889-015-2510y.
12. Nguyễn Thị Hằng. Đánh giá kiến thức về ung thư vú và tự khám vú sau can thiệp giáo dục cho phụ nữ xã Ngọc Liên – Cẩm Giàng – Hải Dương năm 2016. Luận văn Thạc sĩ Điều dưỡng. Trường Đại học Điều dưỡng Nam Định. 2016. 09/5/2017. https://lib.ndun.edu.vn/KMETSNAVI/TocBookReader.aspx?mets_id=2620&dmd_id=2332&locale=vi-VN.
13. Đỗ Kim Sơn, Trần Vũ. Một số yếu tố liên quan đến hành vi tự khám vú tại nhà ở phụ nữ độ tuổi 15- 49 tại xã Hưng Đạo, huyện Tứ Kỳ, tỉnh Hải Dương. Tạp chí y tế công cộng. 2009(3).
14. Nguyễn Minh Phương, Lê Thị Kim Định. Kiến thức, thực hành tự khám vú của phụ nữ 18-60 tuổi tại thành phố Cần Thơ năm 2020. Tạp chí Y học Việt Nam. 2021;500(1):108-112.
15. Doganer, Y. C., Aydogan, U., Kilbas, Z., et al. Predictors affecting breast self-examination practice among Turkish women. Asian Pac Journal Cancer Prev. 2014;15(20):9021-9025.
16. Võ Thị Ngọc Hà, Trần Thiện Trung, Jane Dimmitt Champion. Nghiên cứu thực hành tự khám vú của phụ nữ và các yếu tố liên quan. Tạp chí Y học thành phố Hồ Chí Minh. 2016;20(5):244-252.
17. Al-Dubai, Ganasegeran SAR, Alabsi K, et al. Exploration of barriers to bearstself examination among urban women in Shah Alam, Malaysia: across sectional study. Asian Pac J Cancer Prev. 2012;13(4):627-1632.
18. Nguyễn Võ Trà Mi và cộng sự. Kiến thức, thái độ và thực hành tự khám vú của nữ sinh một số trường trung học phổ thông tại tỉnh Thừa Thiên Huế. Tạp chí Y học lâm sàng. 2020;(65):50-57.
Công trình này được cấp phép theo Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License. .
Download
Cùng tác giả
- Trần Vũ Chinh, Phạm Chí Kông, Trương Tuấn Anh, Phạm Thị Ngân, Nghiên cứu chất lượng cuộc sống và một số yếu tố liên quan của người bệnh ung thư vú điều trị tại Bệnh viện Ung bướu Đà Nẵng năm 2025 , Tạp chí Phụ sản: Tập 23 Số 4 (2025): Số đặc biệt chào mừng Hội nghị Phụ Sản Miền Trung - Tây Nguyên mở rộng lần XII, năm 2025